3D gergi tavan, membranın bükülmüş profillerden ve forma göre hazırlanan bir alt karkastan oluşan iskelete gerilmesiyle kurulur. Membran bu iskeletin biçimini alır, böylece tavanda kubbe, huni, dalga ya da bulut biçiminde hacimler ortaya çıkar. Her form o mekâna özel çizilir, ışıklı ya da ışıksız uygulanabilir.
Formlu bir tavan nerede anlam kazanır?
- Otel lobisi ya da kurum girişinde ilk bakışta fark edilen bir odak gerektiğinde
- Restoran, bar ya da resepsiyon tezgâhının üstündeki alanı tavanla tanımlamak için
- Yüksek tavanlı salonlarda boşluğu dengeleyen bir hacim arandığında
- Teşhir alanında ürünü vurgulayan ve içinden aydınlatılan bir form istendiğinde
- Evde salonun ortasına sığ bir kubbe ya da dalga eklemek istediğinizde
3D gergi tavan nasıl kurulur?
Keşif ve ölçü
Tavanın yüksekliği, kiriş ve kolonları, tesisat ve aydınlatma noktaları ölçülür. Formun altına gelecek mobilya düzeni de not edilir.
Form çizimi
Formun biçimi, genişliği ve derinliği çizimle belirlenir, gerekirse kesitlerle gösterilir. Uygulamaya çizim onaylandıktan sonra geçilir.
İskelet
İskelet bükülmüş alüminyum profillerle kurulur, büyük formlarda bunu metal ya da ahşaptan bir alt taşıyıcı destekler. Yük askılarla üstteki tavana aktarılır.
Membran ve ışık
Membran forma göre kesilip iskelete gerilir. Işıklı formlarda LED’ler eğriyi izleyecek biçimde dizilir ve yüzey yakılarak kontrol edilir.
Teknik bilgiler
| Formlar | Kubbe, huni, dalga, bulut, ters koni ya da serbest form |
|---|---|
| İskelet | Bükülmüş profil, büyük formlarda alt taşıyıcı |
| Membran | PVC, ışıklı formlarda yarı saydam membran |
| Aydınlatma | İçeriden LED, kenarda gizli şerit LED ya da spot |
| Yükseklik | Formun derinliği kadar ek pay gerekir |
| Kapsam | Çoğunlukla tavanın bir bölümü, çevresi düz gergi tavan |
Formu ışıkla belirginleştirmek
Bir formun hacmi en çok ışıkla okunur. Yarı saydam membrandan yapılan bir kubbe içindeki LED’lerle yandığında tavanda parlayan bir gövde gibi durur. Aşağı doğru inen bir huni ise odanın ortasında bir aydınlatma elemanına dönüşür. Kavisli bir membranda ışık kaynağına olan uzaklık noktadan noktaya değişir, bu yüzden LED dizilimi düz tavandakinden daha dikkatli planlanır. Işıksız formlarda kenara gizlenen şerit LED ışık ve gölge geçişi yaratır.
Fiyat, avantajlar ve bilmeniz gerekenler
3D gergi tavanın bütçesini neler belirler?
- Formun büyüklüğü, derinliği ve eğrilerinin karmaşıklığı
- Alt karkasın kurulumu ve askı noktalarının sayısı
- Formun içine ya da kenarına eklenecek aydınlatma
- Çalışma yüksekliği ve iskele ihtiyacı
- Baskı ya da fiber optik gibi eklenecek katmanlar
Avantajları
- Tavanda yalnız ışıkla değil biçimle de bir odak oluşturur
- Altındaki resepsiyon, masa ya da tezgâhın yerini görsel olarak belirler
- Yarı saydam membranla bir aydınlatma elemanı gibi çalışabilir
- Düz, baskılı ve yıldızlı bölümlerle tek bir tavanda birleşebilir
Bilmeniz gerekenler
- Derin formlar yüksek tavan ister, alçak odada seçenekler daralır
- Çizim ve iskelet hazırlığı nedeniyle düz tavandan daha uzun sürer
- Aynı alanda düz gergi tavana göre daha yüksek bir bütçe gerektirir
Seçerken bunlara da bakın
Sabit bir ölçü yoktur. Formun ne kadar aşağı inebileceğini tavan yüksekliği ve altında dolaşan insanların baş hizası belirler. Yüksek bir lobide derin bir kubbe ya da sarkan bir huni rahat durur, alçak bir salonda aynı form başa yaklaşır ve odayı küçültür. Kiriş ve tesisat da sınır koyar, kesin derinlik keşifteki ölçüyle belirlenir.
İkisi de dairesel bir plana oturur ama yönleri terstir. Kubbede membran yukarı doğru içe çekilir ve tavanda bir çukur oluşur. Hunide ise membran aşağı doğru iner ve tavandan sarkan bir hacim meydana gelir. Kubbe alanı ferah gösterir, huni ise altındaki noktayı vurgular ve içinden aydınlatıldığında bir aydınlatma elemanı gibi çalışır.
Yapılabilir. PVC membran neme dayanıklıdır, suyun üstüne kurulan bir kubbe havuz salonunda gökyüzü hissini güçlendirir. Klorlu havada profillerin, vidaların ve alt karkasın korozyona dayanıklı malzemeden seçilmesi gerekir. Salonun havalandırması zayıfsa nem başka yüzeylerde sorun çıkarmaya devam edeceği için bu konu tavandan ayrı olarak ele alınmalıdır.
Membranın kendisi hafiftir, yükün büyük bölümünü formu taşıyan iskelet oluşturur. Bükülmüş profiller ve alt karkas askılarla üstteki taşıyıcı tavana bağlanır. Asma tavan panelleri gibi taşıyıcı olmayan yüzeylere yük bindirilmez. Bu yüzden askı noktaları tavanın yapısına göre seçilir, büyük formlarda tavanın durumu keşifte ayrıca incelenir.
Yapılabilir. Kubbenin membranına gece gökyüzü görseli basılabilir, fiber optik kabloların uçları da bu görsele uygun noktalara yerleştirilir. Kablolar membran gerilmeden önce planlandığı için yıldızların dağılımı ve projektörün yeri çizim aşamasında netleşmelidir. Katman sayısı arttıkça etki güçlenir, hazırlık süresi ve bütçe de buna paralel büyür.
Toz tutan yüzey yumuşak ve hafif nemli bir bezle, bastırmadan silinir. Eğri yüzeylerde yüksekliğe ulaşmak gerektiğinden temizlikte güvenli bir merdiven ya da iskele kullanılmalıdır. Işıklı formlarda LED sürücülerinin ulaşılabilir bir yere konması, olası bir değişimde membrana dokunmadan çalışmayı kolaylaştırır. Sivri uçlu araçlar membranı delebileceği için uzak tutulmalıdır.